οι 5 μεγαλοι πυλωνες της κυπριακης οικονομιας

Business
Αυτοί είναι οι πέντε τοµείς της κυπριακής οικονοµίας που βγαίνουν νικητές από την κρίση και παρουσιάζουν τις πιο δυναµικές προοπτικές ανάπτυξης.

Το 2013, όταν η Κύπρος βρέθηκε στη δίνη της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης, κυριάρχησε η αισιόδοξη θέση ότι οι μεγάλες δυσκολίες μπορούν να δημιουργήσουν μεγάλες ευκαιρίες. Η σημερινή πραγματικότητα δείχνει πως το στοίχημα κερδήθηκε, με τα αποτελέσματα των δράσεων να είναι ήδη ορατά στην πραγματική οικονομία, μέσα από τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, τον υψηλό ρυθμό ανάπτυξης και την αναβάθμιση των οικονομικών προοπτικών από τους διεθνείς οίκους αξιολόγησης.

Βασικό χαρακτηριστικό αυτής της κρίσης, που μετατράπηκε σε ευκαιρία, είναι η αλλαγή προσανατολισμού της οικονομίας, η οποία βασιζόταν κυρίως, στον τραπεζικό - χρηματοοικονομικό τομέα και τον τουρισμό. Σήμερα, η εικόνα είναι σαφώς διαφορετική, με ανάπτυξη κλάδων που πίστεψαν στις δυνατότητες και στα συγκριτικά πλεονεκτήματα της Κύπρου.

Ο τουρισμός παραμένει η ατμομηχανή της κυπριακής οικονομίας, η οποία όμως δεν είναι πλέον μονοδιάστατη. Οι κατασκευές, με την αγορά ακινήτων, η ναυτιλία, η ιδιωτική τριτοβάθμια εκπαίδευση, η φαρμακοβιομηχανία και τα πρώτα σταθερά βήματα στον τομέα της ενέργειας συνθέτουν ένα πλέγμα επιχειρηματικής δραστηριότητας που χαράζει νέους δρόμους στη λεωφόρο της οικονομίας.

Τουρισμός

Ο πλέον παραδοσιακός τομέας στήριξης της κυπριακής οικονομίας είναι ο τουρισμός. Τα τελευταία χρόνια οι αφίξεις τουριστών εκτοξεύθηκαν λόγω της υψηλής ποιότητας υπηρεσιών αλλά και εξωγενών παραγόντων που σχετίζονται με τη γεωπολιτική κατάσταση στην Aνατολική Μεσόγειο. Η σημασία που αποδίδει η κυπριακή κυβέρνηση στον τομέα του Τουρισμού αποτυπώνεται και στη δημιουργία υφυπουργείου, το οποίο αναβαθμίζει το ρόλο που διαδραμάτιζε επί δεκαετίες ο Κυπριακός Οργανισμός Τουρισμού.

Λαμβάνοντας υπόψη τους φιλόδοξους στόχους που έχουν τεθεί με χρονικό ορίζοντα το 2030, το πεδίο για νέες επενδύσεις με σχετικά χαμηλό ρίσκο είναι ευρύτατο. Στόχος, ο αριθμός των επισκεπτών να ανέλθει στα 30 εκατομμύρια ετησίως και το 40% εξ αυτών να καλύπτει τη λειτουργία των τουριστικών υποδομών τους χειμερινούς μήνες, με τα προσδοκώμενα έσοδα να υπολογίζονται στα 7 δισεκατομμύρια ευρώ. Η μεγαλύτερη αγορά για τον κυπριακό τουρισμό παραμένει η Μ. Βρετανία με 30% του συνολικού αριθμού των επισκεπτών, ακολουθούν οι επισκέπτες από την Ελλάδα με 15%, οι Ρώσοι με 9,5% και οι Ισραηλινοί με 9%. Το 2018 σημειώθηκε αύξηση επισκεπτών από τη Βρετανία και την Ελλάδα κατά 15% περίπου.

Η προοπτική ενίσχυσης του τουριστικού ρεύματος, πέραν της εισροής χρημάτων για καταναλωτικούς σκοπούς, δημιουργεί προϋποθέσεις για μεγάλες επενδύσεις –περί το 1,5 δισ.– σε υποδομές όπως οι Μαρίνες. Το εγχείρημα αναβάθμισης του τουριστικού προϊόντος στηρίζεται, επίσης, σε επενδύσεις ξενοδοχειακών μονάδων υψηλού επιπέδου. Τα τελευταία χρόνια έχουν εξαγοραστεί, ανακαινιστεί, επεκταθεί και χτιστεί νέες τουριστικές μονάδες, ενώ βρίσκονται υπό κατασκευή και ξενοδοχεία που αυξάνουν σημαντικά τις διαθέσιμες κλίνες. Κινήσεις, που ενθαρρύνουν και τη δημιουργία «δορυφορικών» μικρομεσαίων επιχειρήσεων, στους τομείς της εστίασης, της ψυχαγωγίας και του λιανικού εμπορίου.

Κατασκεύες και ανάπτυξη γής

Η νέα εποχή έστρεψε την προσοχή πολλών επενδυτών, νέων επιχειρηματιών και επενδυτικών ταμείων στον τομέα των κατασκευών και της ανάπτυξης γης, με ρυθμούς που χαρακτηρίζονται φρενήρεις. Σε αυτήν την τάση, σημαντικό κίνητρο υπήρξε το πρόγραμμα απόδοσης κυπριακής υπηκοότητας έναντι επενδύσεων και απόκτησης πολυτελών κατοικιών από πολίτες χωρών που δεν ανήκουν στην ΕΕ. Ο τομέας των κατασκευών και της διαχείρισης ακίνητης περιουσίας έχει να παρουσιάσει επενδύσεις και κύκλο εργασιών με συμβολή ύψους 40% στο ποσοστό ανάπτυξης του ΑΕΠ των τελευταίων ετών.

Οι μεγάλες κατασκευές σε Λεμεσό, Λευκωσία και Λάρνακα έχουν προσελκύσει κεφάλαια κυρίως από το εξωτερικό, ενώ σημαντική είναι και η συμβολή εγχώριων επενδυτών. Η προστιθέμενη αξία του κατασκευαστικού τομέα αυξήθηκε κατά 110 εκατ. ευρώ το 2016, 207 εκατ. ευρώ το 2017, 93 εκατ. ευρώ το πρώτο μισό του 2018 και 150 εκατ. ευρώ τους πρώτους εννέα μήνες του 2018. Πρόκειται για επενδύσεις στηριγμένες σε πραγματικές ανάγκες και σε καμία περίπτωση σε ευκαιριακές ή κερδοσκοπικές δράσεις. Ως εκ τούτου, αν και οι ρυθμοί είναι υψηλοί, απέχουν από αυτούς που θα μπορούσαν να δημιουργήσουν υπερθέρμανση και «φούσκα».

Οι κατασκευές των τελευταίων ετών αλλάζουν και την εικόνα των κυπριακών πόλεων, όπως, για παράδειγμα, της Λεμεσού. Στα επόμενα χρόνια το παραλιακό μέτωπο θα παρουσιάζει μια πολύ διαφορετική όψη με την ανέγερση δεκάδων πολυώροφων πολυτελών κτιρίων αλλά και με μία από τις μεγαλύτερες επενδύσεις που έγιναν ποτέ στην Κύπρο ύψους άνω των 500 εκατ. ευρώ: το «City of Dreams Mediterranean», που θα αποτελέσει το μεγαλύτερο πολυθεματικό καζίνο-θέρετρο της Ευρώπης. Στην Αγία Νάπα η εντυπωσιακή επένδυση στη Μαρίνα και στα κτίρια που θα την πλαισιώνουν –δύο πύργοι, 29 επαύλεις, καταστήματα εστιατόρια κ.λπ.– έχει προϋπολογιστεί στα 300 εκατ. ευρώ και αναμένεται να αλλάξει την εικόνα όλης της περιοχής.

Ωστόσο, ανάκαμψη δεν παρουσιάζουν μόνο οι μεγάλες επενδύσεις σε πολυώροφα κτίρια, αλλά και οι επενδύσεις σε μικρότερες κατασκευές – κυρίως αυτόνομες κατοικίες και συγκροτήματα διαμερισμάτων. Το 2018 οι άδειες οικοδομής παρουσίασαν αύξηση 32% σε εμβαδόν σε σχέση με το 2017. Οι άδειες αυτές αφορούσαν κυρίως οικιστικά κτίρια και ξενοδοχεία. Εκ των πραγμάτων, η ανάπτυξη στον τομέα των κατασκευών συνέβαλε σημαντικά στη μείωση της ανεργίας.

   

Ναυτιλία

Η κυπριακή ναυτιλία αποτελεί την 11η ναυτιλιακή δύναμη παγκοσμίως με 1.700 πλοία, εκ των οποίων τα 1.000 ποντοπόρα. Η ανάπτυξη της ναυτιλίας αποτυπώνεται και στην αυξανόμενη τάση μεγάλων πλοιοκτητριών εταιρειών αλλά και εταιρειών διαχείρισης πλοίων να επιλέξουν τη Κύπρο ως βάση και έδρα τους. Η δυναμική αυτή διευρύνει εκ των πραγμάτων και κλάδους που λειτουργούν υποστηρικτικά, όπως τράπεζες, δικηγορικά γραφεία εξειδικευμένα στο ναυτικό δίκαιο, ασφαλιστικές εταιρείες, επισκευαστικές εταιρείες κ.ά.

Στην Κύπρο έχουν τη βάση τους περίπου 200 ναυτιλιακές εταιρείες, ενώ πολλές ακόμη έχουν εκφράσει πρόθεση εγκατάστασης, κυρίως στη Λεμεσό. Αναμένεται πως το ενδιαφέρον θα αυξηθεί ακόμα περισσότερο με την αποχώρηση της Μ. Βρετανίας από την ΕΕ, καθώς πολλοί ναυτιλιακοί οργανισμοί με έδρα τη Μ. Βρετανία επιθυμούν να διατηρήσουν την έδρα τους εντός της ΕΕ. Η πλοιοδιαχείριση εκτιμάται πως συμβάλλει στο 5% του ΑΕΠ, χωρίς να υπολογίζονται οι παρεμφερείς υπηρεσίες που σχετίζονται άμεσα με τη ναυτιλία και που σωρευτικά ανεβάζουν τη συμβολή στο ΑΕΠ στο 7%.

Εκπαίδευση

Ραγδαία ανάπτυξη παρουσιάζει και ο τομέας της ιδιωτικής εκπαίδευσης, κυρίως της τριτοβάθμιας, με τα ιδιωτικά πανεπιστήμια που λειτουργούν στην Κύπρο να κατακτούν όλο και μεγαλύτερο μερίδιο της αγοράς, αξιοποιώντας μεταξύ άλλων και τη μη λειτουργία ιδιωτικών πανεπιστημίων στην Ελλάδα. Η δυναμικότητα της ιδιωτικής τριτοβάθμιας εκπαίδευσης αποτυπώνεται ανάγλυφα στο 4,8% του ΑΕΠ που αποτελεί τη συμβολή των πανεπιστημίων. Οι αριθμοί είναι εντυπωσιακοί, καθώς σχεδόν οι μισοί φοιτητές που σπουδάζουν στα ιδιωτικά πανεπιστήμια της Κύπρου δεν είναι Κύπριοι, ενώ εκτιμάται πως η λειτουργία των ιδιωτικών πανεπιστημίων –των οποίων η υψηλής ποιότητας εκπαίδευση και η αναγνώριση των τίτλων σπουδών λειτουργούν ως πόλος έλξης για φοιτητές ακόμα και από ΗΠΑ, Αυστραλία και Καναδά– αποφέρει περίπου 1 δισ. ευρώ ετησίως, με τον αριθμό των φοιτητών να αυξάνεται συνεχώς και να αγγίζει τις 50.000. Η επένδυση στην τριτοβάθμια εκπαίδευση έχει δημιουργήσει και σημαντικό αριθμό νέων θέσεων εργασίας, τόσο στον ακαδημαϊκό τομέα όσο και σε τομείς που λειτουργούν περιφερειακά.

Φαρμακοβιομηχανία

Η Κύπρος –παραδοσιακά– βρισκόταν αθόρυβα σε περίοπτη θέση στον κατάλογο των χωρών με σημαντική συμβολή στη φαρμακοβιομηχανία. Η ένταξη στην ΕΕ διεύρυνε σημαντικά τις εξαγωγικές δυνατότητες των κυπριακών φαρμακοβιομηχανιών, με αποτέλεσμα να μετατραπούν σε έναν από τους πέντε βασικούς πυλώνες στήριξης της οικονομίας. Βιομηχανίες, όπως η Medochemie, η οποία διαθέτει περίπου 4.400 άδειες κυκλοφορίας για 630 φάρμακα και παρασκευάζει πέραν των 170 σκευασμάτων, και η εταιρεία Remedica, η οποία παρασκευάζει σχεδόν 300 φαρμακευτικά σκευάσματα με εξαγωγές σε 100 χώρες, βρίσκονται μεταξύ των σημαντικότερων παραγωγικών μονάδων του νησιού.

Οι μονάδες παραγωγής τους λειτουργούν βάσει των προτύπων που έχουν θεσπιστεί από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας και τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων, απασχολώντας χιλιάδες εργαζόμενους. Στόχος και των δύο εταιρειών είναι η διατήρησή τους σε ανταγωνιστικό επίπεδο με ομοειδείς βιομηχανίες, διατηρώντας υψηλή ποιότητα και ασφάλεια στα προϊόντα που παράγουν.

Σχόλια
Δεν υπάρχουν ακόμη σχόλια.
Προσθήκη σχολίου

* Υποδεικνύει ένα απαιτούμενο πεδίο

Αποδεκτές μορφές: mp4,mov,png,jpg,gif

Συμφωνώ με την αποθήκευση και επεξεργασία των δεδομένων που παρέχονται στο παρόν έντυπο σύμφωνα με τις οδηγίες που ορίζονται στην Πολιτική Απορρήτου της παρούσας ιστοσελίδας.

Επιβεβαιώστε την συγκατάθεση σας