Η υφυπουργός Πολιτισµού Λίνα Κασσιανίδου µας συστήνει τον πολιτιστικό πλούτο της Κύπρου, µέσα από µια σχέση βιωµατική.
Συνέντευξη: Χρίστος Μιχάλαρος
Φωτογραφία: Παναγιώτης Μηνά
Η Κύπρος έχει µακρά ιστορία και σπουδαίο πολιτισµό. Πώς θα την περιγράφατε σε κάποιον που δεν τη γνωρίζει;
Ο τόπος µας είναι ξεχωριστός, γιατί κατάφερε µε άπειρη επιµονή και αυτοσυνείδηση των ανθρώπων του να διατηρήσει στο πέρασµα των αιώνων το δικό του χαρακτήρα –αυτόν που ο Αισχύλος ονόµασε «Κύπριο Χαρακτήρα». Αν και ο πολιτισµός µας αφοµοίωσε πολλά στοιχεία, τόσο από τους εκάστοτε κατακτητές όσο και από τους γειτονικούς πολιτισµούς, δηµιούργησε και κράτησε τη δική του ιδιαίτερη ταυτότητα, που για πάνω από 3.000 χρόνια παραµένει ελληνική.
Η Κύπρος αποτελεί, όπως λέγεται, γέφυρα Ανατολής και Δύσης;
Από τους αρχαίους χρόνους, διαδραµάτιζε αυτό το ρόλο και νοµίζω πως µια βόλτα στην Παλιά Λευκωσία αποδεικνύει µε τον καλύτερο τρόπο ότι το νησί µας είναι πράγµατι µια γέφυρα µεταξύ Δύσης και Ανατολής. Εκεί, βρίσκονται διάσπαρτες εκκλησίες διαφόρων εποχών, µε εξαιρετικό ιστορικό και πολιτιστικό ενδιαφέρον. Ο καλυµµένος µε τοιχογραφίες Καθεδρικός Ναός του Αγίου Ιωάννη, που χτίστηκε το 14ο αιώνα, είναι ίσως ο πιο εντυπωσιακός. Τα τείχη που περιβάλλουν την πόλη χτίστηκαν από τους Ενετούς το 16ο αιώνα, σε σχέδιο του Ιταλού αρχιτέκτονα Τζούλιο Σαβορνιάνο, ο οποίος µάλιστα σχεδίασε και τα τείχη του Χάνδακα στην Κρήτη, στο σηµερινό Ηράκλειο. Πάνω στα τείχη, οι Οθωµανοί ανήγειραν ένα τέµενος εις µνήµην του σηµαιοφόρου που πρώτος κατάφερε να µπει στην πόλη, κατά την πολιορκία της το 16ο αιώνα. Οι αρχιτέκτονες που έχτισαν τα ωραία σπίτια της, εντός και εκτός των τειχών πόλης, στο πρώτο µισό του 20ού αιώνα, άντλησαν την έµπνευσή τους από την Κλασική Ελλάδα. Κάποια σπίτια, όµως, έχουν στοιχεία που είναι καθαρά ανατολίτικα. Το ίδιο θα παρατηρήσει κανείς και στον ιστορικό πυρήνα της Λεµεσού, που εξελίσσεται γύρω από το Μεσαιωνικό Κάστρο. Στο Κίτι της Λάρνακας βρίσκεται η εκκλησία της Αγγελόκτιστης, µε ένα από τα αρχαιότερα επιτοίχια θρησκευτικά ψηφιδωτά που απεικονίζει την Παναγία, ενώ σε απόσταση µερικών χιλιοµέτρων είναι το Τέµενος Χαλά Σουλτάν Τεκκέ, ένα από τα πιο ιερά µνηµεία του µουσουλµανικού κόσµου.
Τι δεν πρέπει µε τίποτα να χάσει κάποιος που θα επισκεφθεί το νησί;
Είναι πραγµατικά πολλά αυτά που θα µπορούσα να προτείνω σε επισκέπτες που θέλουν να γνωρίσουν τον πολιτισµό και τη µακρά ιστορία του τόπου µας. Ξεκινώ µε τα αρχαία µνηµεία που περιλαµβάνονται στον Παγκόσµιο Κατάλογο Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονοµιάς της UNESCO: τον Νεολιθικό Οικισµό της Χοιροκοιτίας, τα αρχαία µνηµεία της Πάφου (Ιερό της Αφροδίτης στα Κούκλια, τον αρχαιολογικό χώρο της Νέας Πάφου µε τα ψηφιδωτά δάπεδα και τους µνηµειακούς ελληνιστικούς και ρωµαϊκούς τάφους) και τις δέκα βυζαντινές εκκλησίες του Τροόδους, που είναι διακοσµηµένες µε µοναδικές τοιχογραφίες. Μια επίσκεψη στο αρχαίο Κούριο, που είναι ένας από τους ωραιότερους αρχαιολογικούς χώρους του τόπου –τόσο η ίδια η πόλη όσο και το Ιερό του Απόλλωνα Υλάτη–, µπορεί κάλλιστα να συνδυαστεί και µε µια γεύση σύγχρονου πολιτισµού, καθώς στο Αρχαίο Θέατρο του Κουρίου συχνά διοργανώνονται θεατρικές παραστάσεις και συναυλίες. Το Κυπριακό Μουσείο, που χτίστηκε στις αρχές του 20ού αιώνα, περιλαµβάνει ανεκτίµητους θησαυρούς αλλά και έναν υπέροχο κήπο – µια µικρή όαση στην καρδιά της Λευκωσίας, όπου ένας επισκέπτης µπορεί να απολαύσει τον καφέ του. Η Κύπρος, όµως, διαθέτει και πλούσια παραδοσιακή κληρονοµιά· µια βόλτα στα Λεύκαρα, στην Κακοπετριά ή στο Όµοδος είναι πάντα µια µαγική εµπειρία. Για να δώσουµε έµφαση και στο σύγχρονο πολιτισµό, θα πρότεινα, επίσης, µια επίσκεψη στην Κρατική Πινακοθήκη Σύγχρονης Τέχνης, που στεγάζεται στο νεοκλασικό κτίριο Majestic, ή στις εκθέσεις που συχνά φιλοξενεί η Δηµοτική Πινακοθήκη στη Λάρνακα.
Τι πολιτισµό «καταναλώνετε» ή απολαµβάνετε στην προσωπική σας ζωή;
Είµαι αρχαιολόγος. Επί 29 συναπτά έτη δίδασκα και έκανα έρευνα πάνω στην αρχαιολογία της Κύπρου ως µέλος του Τµήµατος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Πανεπιστηµίου Κύπρου. Την αρχαιολογία την αγάπησα από µαθήτρια του Γυµνασίου και θεωρώ ότι είµαι εξαιρετικά τυχερή που µου δόθηκε η ευλογία να κάνω επάγγελµα αυτό που αγαπώ. Αναπόφευκτα, λοιπόν, ο αρχαίος πολιτισµός είναι αναπόσπαστο κοµµάτι της προσωπικής µου ζωής. Στο σπίτι µου, όµως, περιτριγυρίζοµαι από έργα σύγχρονων Κύπριων εικαστικών, «καταναλώνοντας» καθηµερινά γερές δόσεις σύγχρονης τέχνης. Από τον Ιούλιο του 2023, που ανέλαβα καθήκοντα υφυπουργού Πολιτισµού, έχω το προνόµιο –και την τύχη θα έλεγα– τις περισσότερες βραδιές να παρευρίσκοµαι σε καλλιτεχνικές και πολιτιστικές εκδηλώσεις, όχι µόνο σε αυτές που χρηµατοδοτούνται από το υφυπουργείο, αλλά και σε πολλές άλλες που αποτελούν πρωτοβουλίες καλλιτεχνών και άλλων επαγγελµατιών: θεατρικές και κινηµατογραφικές παραστάσεις, συναυλίες, εικαστικές εκθέσεις, παρουσιάσεις βιβλίων και πολλά ακόµη. Πηγαίνω σε όσο περισσότερες µπορώ, γιατί θέλω να νιώθουν οι δηµιουργοί πως είµαστε δίπλα τους και τους στηρίζουµε.
